Değer Artışı Kazançlarının Hesaplanması ve İstisna Tutarları
Gayrimenkul, hisse senedi, ortaklık payları ve diğer mal ve hakların elden çıkarılmasından doğan kazançların vergilendirilme esasları, hesaplama yöntemleri ve yıllara göre istisna tutarları.
1. Değer Artışı Kazancı Kapsamına Giren Mal ve Haklar
Aşağıda yazılı mal ve hakların elden çıkarılmasından doğan kazançlar "Değer Artışı Kazancı" olarak vergilendirilir:
- 1. Menkul Kıymetler: İvazsız (bedelsiz/miras) olarak iktisap edilenler ile tam mükellef kurumlara ait olan ve iki yıldan fazla süreyle elde tutulan hisse senetleri hariç olmak üzere; menkul kıymetlerin ve diğer sermaye piyasası araçlarının elden çıkarılmasından sağlanan kazançlar.
- 2. Haklar (GVK 70/1-5): Arama, işletme ve imtiyaz hakları ve ruhsatları, marka, ticaret unvanı ve imtiyaz haklarının elden çıkarılmasından doğan kazançlar.
- 3. Telif ve İhtira Beratları: Telif haklarının ve ihtira beratlarının; müellifleri, mucitleri ve bunların kanuni mirasçıları dışında kalan kimseler tarafından elden çıkarılmasından doğan kazançlar.
- 4. Ortaklık Hakları: Ortaklık haklarının veya hisselerinin elden çıkarılmasından doğan kazançlar (GVK Mük. Md. 80/4).
- 5. Durdurulan İşletmeler: Faaliyeti durdurulan bir işletmenin kısmen veya tamamen elden çıkarılmasından sağlanan kazançlar.
- 6. Gayrimenkuller: İktisap şekli ne olursa olsun (ivazsız/miras olarak iktisap edilenler hariç) gayrimenkullerin iktisap tarihinden itibaren 5 yıl içerisinde elden çıkarılmasından doğan kazançlar.
2. Özel Durumlar: Plakalar ve Şirket Hisseleri
Ticari Plakaların Satışı
Taksi, dolmuş, minibüs ve umum servis araçlarına ait ticari plakaların elden çıkarılmasından doğan kazançların tamamı vergiye tabidir. Menkul kıymet ve diğer sermaye piyasası araçlarının elden çıkarılmasından sağlananlar hariç, bir takvim yılında elde edilen değer artış kazancının o yıla ait istisna tutarı (Örn: 2024 yılı için 87.000 TL) gelir vergisinden düşülür.
A.Ş. Hisseleri (Borsa İstanbul Dışı)
Borsa İstanbul'da işlem görmeyen Anonim Şirket hisselerinin elden çıkarılması ile doğan kazançlarda;
- Bu hisseler 2 yıldan fazla elde tutulup elden çıkarılıyorsa kazanç hiçbir vergiye tabi değildir.
- 2 yıldan önce satılması halinde, istisna tutarı uygulanır, aşan kısım vergilendirilir.
Limited Şirket Hisseleri
Limited şirketlerde, hisse devri için şirket hissesi ne zaman satılırsa satılsın, bundan doğan kazanç "değer artış kazancı" olarak gelir vergisine tabi tutulacaktır. (Zaman aşımı yoktur).
3. Hesaplama Yöntemi (Endeksleme)
Kazancın hesaplanmasında, hissenin veya gayrimenkulün iktisap (edinme) bedeline endeksleme yapılır. Değer artışına konu olan malın alış bedeli, Yİ-ÜFE oranlarına göre yükseltilir (GVK Mük. Md. 81).
Alış Bedeli x ( Satıştan Önceki Aya İlişkin Yİ-ÜFE / Alış Tarihinden Önceki Aya İlişkin Yİ-ÜFE )
4. Yıllar İtibariyle Değer Artış Kazanç İstisnası
| Uygulama Yılı | İstisna Tutarı |
|---|---|
| 2026 Yılı Gelirleri İçin | 150.000 TL |
| 2025 Yılı Gelirleri İçin | 120.000 TL |
| 2024 Yılı Gelirleri İçin | 87.000 TL |
| 2023 Yılı Gelirleri İçin | 55.000 TL |
| 2022 Yılı Gelirleri İçin | 25.000 TL |
| 2021 Yılı Gelirleri İçin | 19.000 TL |
| 2020 Yılı Gelirleri İçin | 18.000 TL |
| 2019 Yılı Gelirleri İçin | 14.800 TL |
| 2018 Yılı Gelirleri İçin | 12.000 TL |